فهرست
۱. رسوایی بزرگ شرطبندی فوتبال بریتانیا در سال ۱۹۶۴
۲. رسوایی فوتبال ایتالیا در سال ۱۹۸۰
۳. حادثه باشگاه پانیونیوس یونان در سال ۱۹۸۱
۴. رسوایی گیخون در جام جهانی ۱۹۸۲
۵. بررسی مجدد مسابقات پلیآف لیگ یوگسلاوی در سال ۱۹۸۶
۶. پرونده شرطبندی مالزیایی در سال ۱۹۹۹ بر علیه چارلتون اتلتیک
۷. پرونده آتالانتا و پیستویزه در ایتالیا در سال ۲۰۰۰
۸. عملیات اپیتو دورادو در پرتغال، ۲۰۰۴
۹. دستگیریهای آفریقای جنوبی در سال ۲۰۰۴
۱۰. رسوایی تبانی فوتبال آلمان در سال ۲۰۰۵
۱۱. پرونده باشگاه جنوا در سال ۲۰۰۵
۱۲. رسوایی تبانی فوتبال برزیل در سال ۲۰۰۵
۱۳. ادعای کتاب «تبانی» در سال ۲۰۰۸
۱۴. پروندههای سال ۲۰۰۸
۱۵. بازداشتهای ۲۰۰۹ در آلمان و پروندههای بین المللی
۱۶. تحقیقات گسترده چین، ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱
۱۷. پرونده فنلاند، ۲۰۱۱
۱۸. پرونده ترکیه، ۲۰۱۱
۱۹. پرونده لیگ دسته دوم نروژ، ۲۰۱۲
۲۰. عملیات وتو، ۲۰۱۳
۲۱. رسوایی تبانی فوتبال لبنان، ۲۰۱۳
۲۲. بازداشتها در بریتانیا، دسامبر ۲۰۱۳
۲۳. پرونده زیمبابوه، ۲۰۱۶
پایگاه خبری اختبار- شرط بندی در مسابقات ورزشی هرچند در برخی کشورها با ممنوعیت قانونی مواجه نیست، ولی گردش مالی سنگین شرط بندی ها، همواره مورد توجه گروه های تبهکار و مجرمان سازمان یافته بین المللی بوده و موجب شده است که آنان به دنبال تبانی و اعمال نفوذ در مسابقات باشند، این اقدامات در برخی موارد منتهی به رسوایی ها و تشکیل پرونده هایی در سطح جهان شده است.
در این فهرست برخی از این رسوایی ها و پرونده های تشکیل شده مرتبط با تبانی در مسابقات فوتبال مرتبط با شرط بندی آمده است:
۱. رسوایی بزرگ شرطبندی فوتبال بریتانیا در سال ۱۹۶۴
در سال ۱۹۶۴، رسوایی بزرگ شرطبندی فوتبال بریتانیا در دهه ۱۹۶۰ فاش شد: یک باند شرطبندی که توسط جیمی گولد سازماندهی شده بود و چندین بازیکن لیگ فوتبال را درگیر کرده بود، مشغول تبانی برای دستکاری نتایج مسابقات بودند.
مشهورترین مورد، مربوط به سه بازیکن باشگاه شِفیلد وِنزدی (Sheffield Wednesday)، از جمله دو بازیکن ملیپوش انگلیس بود که پس از آشکار شدن اینکه بر باخت تیم خود در مسابقه مقابل باشگاه ایپسویچ تاون (Ipswich Town) شرط بسته بودند، برای همیشه از فوتبال محروم و سپس زندانی شدند.
۲. رسوایی فوتبال ایتالیا در سال ۱۹۸۰
در مه ۱۹۸۰، بزرگترین رسوایی تبانی در تاریخ فوتبال ایتالیا توسط مالک و تأمینکننده رستورانی که بازیکنان به آن رفتوآمد داشتند، گزارش شد.
بر اساس این گزارش برخی بازیکنان فوتبال ایتالیا پذیرفتهاند در ازای دریافت پول، مسابقات فوتبال را مطابق طرحی که توسط این افراد طراحی شده بود، تبانی و دستکاری کنند؛ در این ماجرا، از جمله نام باشگاه آ.ث. میلان (AC Milan) و لاتزیو (Lazio) نیز مطرح شد.
گفته میشد تیمها با انتخاب داوران مطلوب در پی دستکاری مسابقات بودهاند و انریکو آلبرتوزی (Enrico Albertosi)، دروازهبان سرشناس تیم ملی ایتالیا در جام جهانی و نیز پائولو روسی (Paolo Rossi)، که بعدها قهرمان جام جهانی ۱۹۸۲ شد، به دلیل شرطبندی روی مسابقات فوتبال محروم شدند.
هر دو باشگاه به اجبار به سری ب سقوط داده شدند و فلیچه کولومبو (Felice Colombo)، رئیس وقت میلان و رهبر اصلی این شبکه، برای همیشه از فوتبال محروم شد.
۳. حادثه باشگاه پانیونیوس یونان در سال ۱۹۸۱
در سال ۱۹۸۱، حدود ۵۰۰ نفر از هواداران، در جریان تمرین باشگاه فوتبال پانیونیوس (Panionios F.C.) یونان، به زمین هجوم بردند؛ این اقدام در پی مطرح شدن اتهاماتی مبنی بر دست داشتن لاکیس پتروپولوس (Lakis Petropoulos)، مربی تیم، در تبانی برای دستکاری مسابقه مقابل باشگاه پی.ای.اس کورینتوس (P.A.S. Korinthos) رخ داد؛ مسابقهای که با تساوی ۰-۰ پایان یافته بود. پلیس، پتروپولوس را برای حفظ جانش از محل خارج کرد.
۴. رسوایی گیخون در جام جهانی ۱۹۸۲
رسوایی گیخون (Disgrace of Gijón) یکی از نامهایی است که پس از مسابقه فوتبال جام جهانی فوتبال ۱۹۸۲ که در ۲۵ ژوئن ۱۹۸۲ در ورزشگاه ال مولینون در شهر گیخون کشور اسپانیا برگزار شد، به آن داده شده است.
در این مسابقه، آلمان غربی با نتیجه ۱-۰ اتریش را شکست داد. هر دو تیم به دور بعد صعود کردند در حالی که الجزایر با کمترین تفاضل گل حذف شد. الجزایر آخرین بازی خود را یک روز قبل انجام داده بود و نتوانست به پیروزی چهار گله که میتوانست آنها را از این مرحله عبور دهد، دست یابد.
۵. بررسی مجدد مسابقات پلیآف لیگ یوگسلاوی در سال ۱۹۸۶
در سال ۱۹۸۶، فدراسیون فوتبال یوگسلاوی اعلام کرد که دیدارهای مرحله نخست پلیآف لیگ برتر یوگسلاوی باید تکرار شوند، زیرا برخی تیمها از سوی مطبوعات به تبانی متهم شده بودند.
از ۱۸ تیم لیگ، ۱۲ تیم با مجازات روبهرو شدند. با این حال، دادگاهی بعداً این مجازاتها را نسبت به باشگاهها لغو کرد.
۶. پرونده شرطبندی مالزیایی در سال ۱۹۹۹ بر علیه چارلتون اتلتیک
در فوریه ۱۹۹۹، یک شبکه شرطبندی مستقر در مالزی هنگام تلاش برای نصب یک دستگاه کنترل از راه دور بهمنظور از کار انداختن نورافکنهای ورزشگاه چارلتون اتلتیک (Charlton Athletic) کشور انگلستان، با کمک یک مأمور امنیتی فاسد دستگیر شدند.
اگر مسابقه پس از پایان نیمه اول لغو میشد، نتیجه و شرطها معتبر باقی میماندند. تحقیقات بعدی نشان داد که این باند احتمالاً مسئول برخی «خرابیهای نورافکن» مشکوک و پیشتر ناشناخته در ورزشگاه وستهام (West Ham) در نوامبر ۱۹۹۷ و نیز یک ماه بعد در ورزشگاه کریستال پالاس در جریان مسابقه خانگی مستأجر مشترک این دو ورزشگاه، یعنی باشگاه ویمبلدون (Wimbledon)، بوده است.
۷. پرونده آتالانتا و پیستویزه در ایتالیا در سال ۲۰۰۰
فدراسیون فوتبال ایتالیا در اکتبر ۲۰۰۰ اعلام کرد که هشت بازیکن را به دلیل تبانی در مسابقه مجرم شناخته است.
سه نفر از آنان از تیم آتالاتنا (Atalanta) در سری آ ایتالیا و پنج نفر دیگر از تیم پستویزه (Pistoiese) در سری ب بودند.
این بازیکنان عبارت بودند از: جاکومو بانچلی (Giacomo Banchelli)، کریستیانو دونی (Cristiano Doni) و سباستیانو سیویگلیا (Sebastiano Siviglia) از آتالانتا، و آلفردو آگلیتی (Alfredo Aglietti)، ماسیمیلیانو آلگری (Massimiliano Allegri)، دانیله آمرینی (Daniele Amerini)، جیانلوکا لیلو (Gianluca Lillo) و جیروولامو بیزارری (Girolamo Bizzarri) از پستویزه.
اتهامات مربوط به دیدار دور نخست جام حذفی ایتالیا میان دو تیم در شهر برگامو (Bergamo) واقع در شمال کشور ایتالیا در تاریخ ۲۰ اوت ۲۰۰۰ بود که با نتیجه ۱-۱ پایان یافت.
آتالانتا در پایان نیمه اول گل زد و پستویزه سه دقیقه مانده به پایان بازی گل تساوی را به ثمر رساند و به دور دوم صعود کرد.
اسنای (Snai)، شرکت برگزارکننده شرطبندی روی فوتبال ایتالیا، بعداً اعلام کرد که شرطهای مشکوک و سنگینی را روی این مسابقه ثبت کرده بود؛ بهویژه شرطهایی با نتیجه ۱-۰ در نیمه اول و نتیجه نهایی ۱-۱.
۸. عملیات اپیتو دورادو در پرتغال، ۲۰۰۴
در سال ۲۰۰۴، پلیس پرتغال عملیات اپیتو دورادو (Apito Dourado) را آغاز کرد و چندین رئیس باشگاههای پرتغالی و شخصیتهای فوتبال از جمله پینتو دا کوستا (Pinto da Costa)، رئیس افسی پورتو (FC Porto) را به تبانی در مسابقات متهم کرد.
برخی از مکالمات شنودشده که بهعنوان دلیل مورد استناد قرار گرفته بودند اما در دادگاه غیرقابل پذیرش تشخیص داده شدند، اکنون در وبسایت یوتیوب قابل مشاهده هستند.
۹. دستگیریهای آفریقای جنوبی در سال ۲۰۰۴
در ژوئن ۲۰۰۴ در آفریقای جنوبی، سیوسه نفر از جمله نوزده داور، مقامات باشگاهی، یک کمیسر مسابقه و یک مقام فدراسیون فوتبال آفریقای جنوبی، به اتهام تبانی در مسابقه دستگیر شدند.
۱۰. رسوایی تبانی فوتبال آلمان در سال ۲۰۰۵
در ژانویه ۲۰۰۵، فدراسیون فوتبال آلمان و دادستانهای آلمان تحقیقات جداگانهای را در خصوص اتهاماتی آغاز کردند که بر اساس آن، رابرت هویزر (Robert Hoyzer)، داور فوتبال، متن رو در جریان داوری چند مسابقه از جمله یک دیدار جام حذفی آلمان تبانی کرده و روی آنها شرطبندی هم کرده بود، او بعداً این اتهامات را پذیرفت.
گزارش شد که او با باندهای شرطبندی کروات در ارتباط بوده و سایر داوران و بازیکنان را نیز در طرح تبانی دخیل کرده است.
نخستین بازداشتها در این پرونده در ۲۸ ژانویه در برلین انجام شد.
خود هویزر نیز در ۱۲ فوریه پس از آنکه مدارک جدید ظاهراً نشان داد در مسابقات بیشتری از آنچه اعتراف کرده بود دست داشته، بازداشت شد.
اتحادیه فوتبال آلمان DFB))، هویزر را برای همیشه از فوتبال محروم کرد. در ۱۰ مارس دومین داور، دومینیک مارکس (Dominik Marks)، پس از آنکه توسط هویزر به طرح تبانی مرتبط شده بود، بازداشت شد.
در ۲۴ مارس گزارش شد که هویزر به بازپرسها گفته باند شرطبندیای که با آن در ارتباط بوده، چند روز پیش از اعلام رسمی، به انتصابات داوران یوفا برای مسابقات بینالمللی و دیدارهای لیگ قهرمانان اروپا و جام یوفا دسترسی داشته است. هویزر به ۲ سال و ۵ ماه زندان محکوم شد.
۱۱. پرونده باشگاه جنوا در سال ۲۰۰۵
در ژوئیه ۲۰۰۵، باشگاه فوتبال جنوا (Genoa)، قهرمان سری ب ایتالیا، از سوی مرجع قضایی ورزشی به رتبه آخر جدول تنزل داده شد و در نتیجه به سقوط به سری سیوان محکوم شد؛
زیرا آشکار شد که این باشگاه، در آخرین مسابقه فصل، به باشگاه ونزیا (Venezia) رشوه داده بود تا مسابقه را واگذار کند. انریکو پرزیوزی (Enrico Preziozi)، رئیس باشگاه جنوا، از سوی مرجع قضایی ورزشی به مدت پنج سال محروم شد.
باشگاه جنوا آن مسابقه را ۳ بر ۲ برده بود و ظاهراً صعود خودش به سری آ را قطعی کرده بود.
۱۲. رسوایی تبانی فوتبال برزیل در سال ۲۰۰۵
در سپتامبر ۲۰۰۵، یک مجله برزیلی فاش کرد که دو داور فوتبال، ادلسیون پریرا د کاروالیو (Edílson Pereira de Carvalho)، عضو تیم داوران فیفا، و پائولو ژوزه دانلون (Paulo José Danelon)، رشوه پذیرفتهاند تا در مسابقات تبانی کنند.
اندکی بعد، مقامات ورزشی دستور تکرار ۱۱ مسابقه از رقابتهای اصلی فوتبال این کشور که توسط ادیلسیون قضاوت شده بودند، را صادر کردند.
هر دو داور برای همیشه از فوتبال محروم شدند و با اتهامات کیفری نیز روبهرو شدند.
پس از این رسوایی، هواداران برزیلی اغلب هنگام نارضایتی از قضاوت داور، نام «ادلسیون» را فریاد میزدند.
۱۳. ادعای کتاب «تبانی» در سال ۲۰۰۸
دکلن هیل (Declan Hill)، یک روزنامه نگار تحقیقی در مورد جرایم سازمان یافته در کتابش با نام «تبانی: جرایم سازمان یافته و فوتبال» (The Fix: Soccer and Organized Crime) که در سال ۲۰۰۸ منتشر شده بود، مدعی شد که در جام جهانی ۲۰۰۶، بازی گروهی تیم غنا و ایتالیا، دیدار مرحله یکهشتم نهایی میان غنا و برزیل، و همچنین دیدار یکچهارم نهایی ایتالیا و اوکراین ، همگی توسط باندهای شرطبندی آسیایی تبانی شده بودند.
فدراسیون فوتبال آلمان (DFB) و لیگ فوتبال آلمان (DFL) نیز ادعاهای مطرحشده در مصاحبهای با دِر اشپیگل (Der Spiegel) از سوی هیل را بررسی کردند.
ادعاهایی مبنی بر اینکه دو مسابقه بوندسلیگا توسط ویلیام بی وو لم (William Bee Wah Lim)، فراریای که در سال ۲۰۰۴ به جرم تبانی در مسابقه محکوم شده بود، دستکاری شدهاند.
۱۴. پروندههای سال ۲۰۰۸
– در ۱ اکتبر ۲۰۰۸ گزارش شد که یک قاضی اسپانیایی که تحقیقات علیه چهرههای مافیای روس را هدایت میکرد، اطلاعاتی کشف کرده که نشان میداد احتمالاً آن افراد تلاش کردهاند نیمهنهایی جام یوفا ۲۰۰۷-۰۸ میان باشگاه زنیت سنپترزبورگ (Zenit St. Petersburg) -که در نهایت قهرمان شد- و باشگاه بایرن مونیخ (Bayern Munich) را تبانی کنند.
هر دو باشگاه هرگونه آگاهی از طرح ادعایی را رد کردند و دادستانهای ایالت بایرن، محل استقرار بایرن مونیخ، بعداً اعلام کردند که شواهد کافی برای توجیه یک تحقیق کامل وجود ندارد.
– در ۴ اکتبر ۲۰۰۸، شرطبندی آنلاین مشکوک بر روی بازی میان نورویچ سیتی (Norwich City) و دربی کانتی (Derby County) باعث شد برخی نسبت به صحت آن مسابقه لیگ فوتبال تردید کنند. گفته شد شرطبازان در آسیا در نیمه اول مبلغ زیادی را وارد بازی کردهاند که این موضوع نگرانیهایی را درباره نتیجه مسابقه برانگیخت.
تحقیقات اتحادیه فوتبال هیچ مدرکی مبنی بر تبانی در مسابقه پیدا نکرد. در نهایت، دربی کانتی بازی را ۲-۱ برد.
۱۵. بازداشتهای ۲۰۰۹ در آلمان و پروندههای بین المللی
در نوامبر ۲۰۰۹، پلیس آلمان ۱۷ نفر را به ظن تبانی در دستکم ۲۰۰ مسابقه فوتبال در ۹ کشور بازداشت کرد.
از جمله مسابقات مشکوک، دیدارهایی از لیگهای برتر اتریش، بوسنی، کرواسی، مجارستان، اسلوونی و ترکیه و نیز مسابقاتی از لیگهای سطح دوم بلژیک، آلمان و سوئیس بودند.
سه مسابقه از لیگ قهرمانان اروپا و ۱۲ مسابقه از لیگ اروپا نیز تحت بررسی قرار گرفتند.
۱۶. تحقیقات گسترده چین، ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱
از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱ یک تحقیق گسترده توسط وزارت امنیت عمومی چین آشکار کرد که تبانیهای گستردهای عمدتاً میان سالهای ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۹ در لیگهای دو سطح برتر فوتبال چین رخ داده بود.
در نتیجه، باشگاه شانگهای شنهوآ (Shanghai Shenhua F.C.) از عنوان قهرمانی لیگ برتر سال ۲۰۰۳ خود محروم شد.
شیه یالونگ (Xie Yalong)، نان یونگ (Nan Yong) و یانگ ییمین (Yang Yimin)، معاونان سابق فدراسیون فوتبال چین، به تحمل ۱۰ سال و نیم زندان محکوم شدند.
لو جون (Lu Jun)، داور جام جهانی فیفا و بازیکنان تیم ملی چین شن سی (Shen Si)، جیانگ جین (Jiang Jin)، چی هونگ (Qi Hong) و لی مینگ (Li Ming) نیز هر یک به تحمل ۵ سال و نیم یا ۶ سال زندان محکوم شدند.
۱۷. پرونده فنلاند، ۲۰۱۱
در ژوئن ۲۰۱۱، محاکمه افرادی که گفته میشد در تبانی مسابقات فوتبال فنلاند نقش داشتهاند آغاز شد.
یکی از تیمها، تامپره یونایتد (Tampere United)، به دلیل پذیرش پرداختهایی از فردی که به تبانی در مسابقه معروف بود، بهطور نامحدود از فوتبال فنلاند تعلیق شد.
۱۸. پرونده ترکیه، ۲۰۱۱
در ژوئیه ۲۰۱۱، در چارچوب یک تحقیق بزرگ درباره تبانی در مسابقات که توسط مقامات ترکیه انجام میشد، نزدیک به ۶۰ نفر که مظنون به دخالت در تبانی مسابقات بودند، توسط اداره پلیس استانبول و واحد مبارزه با جرایم سازمانیافته این کشور بازداشت شدند.
مدیران باشگاه ورزشی فنرباغچه (Fenerbahçe Sports Club) از اتهام تبانی تبرئه شدند و این تصمیم در ۶ نوامبر ۲۰۲۰ اعلام شد.
باشگاه فنرباغچه همچنین علیه فدراسیون فوتبال ترکیه دعوای ۲۵۰ میلیون لیر ترکیهای برای جبران خسارات ناشی از این توطئه تبانی مطرح کرد.
۱۹. پرونده لیگ دسته دوم نروژ، ۲۰۱۲
تحقیقات مربوط به تبانی در لیگ دسته دوم نروژ در سال ۲۰۱۲ منجر به بازداشت افرادی در نروژ و سوئد شد، از جمله بازیکنانی ازباشگاه فولّو افکی (Follo FK) و آسکر فوتبال (Asker Fotball).
۲۰. عملیات وتو، ۲۰۱۳
عملیات وتو (Operation VETO)، عنوان تحقیقات پلیس اروپایی ( Europol ) در مورد جرایم سازمان یافته تبانی در مسابقات فوتبال حرفه ای در سال ۲۰۱۳ بود که بر اساس آن ۳۸۰ مسابقه تبانیشده فوتبال باشگاهی در ۱۵ کشور شناسایی شدند.
۲۱. رسوایی تبانی فوتبال لبنان، ۲۰۱۳
رسوایی تبانی فوتبال لبنان در سال ۲۰۱۳ ۲۴ بازیکن را درگیر کرد که از میان آنان، دو نفر یعنی رامز دیوب (Ramez Dayoub) و محمود العلی (Mahmoud El Ali) برای همیشه از ورزش محروم شدند.
۲۲. بازداشتها در بریتانیا، دسامبر ۲۰۱۳
در دسامبر ۲۰۱۳ ، شش نفر در بریتانیا، از جمله دیجی کمپبل (DJ Campbell)، مهاجم باشگاه بلکبرن (Blackburn forward)، به اتهام تبانی در مسابقات فوتبال بازداشت شدند.
این بازداشتها توسط آژانس ملی جرایم پس از انتشار گزارشی از سوی فدربت (FederBet)، نهاد ناظر بر شرطبندی مستقر در بروکسل و سازمانی ایجادشده توسط شرطبندان آنلاین برای رصد جریان شرطها در سراسر اروپا، انجام شد.
۲۳. پرونده زیمبابوه، ۲۰۱۶
در سال ۲۰۱۶، رئیس فدراسیون فوتبال زیمبابوه در یک نشست خبری اعلام کرد که تیم ملی فوتبال زیمبابوه در جریان مسابقات قهرمانی ملتهای در ژانویه اقدام به تبانی در مسابقات کرده است.
یکی از اعضای کمیته اجرایی فدراسیون فوتبال زیمباوه، به اتهام کمک به تبانی در یکی از مسابقات تعلیق شد.
کالیستو پاسوا (Callisto Pasuwa)، سرمربی وقت تیم ملی زیمبابوه، یکی از افشاگران این ماجرا بود.
منبع: ویکیپدیا انگلیسی
سایر مطالب مرتبط:
تاریخچه مهمترین پرونده های تبانی در مسابقات فوتبال و شرط بندی
جام جهانی ۲۰۲۶ و پدیده شرطبندی مسابقات فوتبال
صورتجلسه نشست قضایی با موضوع: توصیف مجرمانه کسر وجه از کیف پول با عضویت در سایتهای شرطبندی و قمار
ابطال مصوبههای محرمانه مجوز وارد کردن خودروی خارجی به بازیکنان و کادر فنی تیم ملی فوتبال
فهرست مصادیق محتوای مجرمانه با موضوع جرایم مرتبط با قمار و شرطبندی بهروزرسانی شد
شورای نگهبان مصوبه طرح اصلاح مواد ۷۰۵ تا ۷۱۱ کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی را تایید کرد
پیشگیری و مقابله با قمار در فضای مجازی
دستور دادستان کل کشور به دادستان مشهد در پی حواشی و اتفاقات بوجود آمده در مسابقه فوتبال ایران و لبنان
بخشنامه دادستان کل کشور درباره سایتهای قمار و شرط بندی